Drawdown bình thường hay chiến lược mất hiệu lực? Nhà giao dịch làm thế nào dùng tư duy xác suất để phán đoán chuỗi thua lỗ liên tiếp

Bạn đã luôn sử dụng một bộ chiến lược giao dịch đã được kiểm chứng qua thời gian dài.

Hôm nay, bạn đã liên tiếp thực hiện vài giao dịch theo tín hiệu hệ thống, và kết quả là tất cả đều dừng lỗ và thoát lệnh.

Tài khoản xuất hiện drawdown, những tín hiệu vào lệnh quen thuộc dường như cũng đột nhiên không còn hiệu quả.

Vào lúc này, con người rất dễ nảy sinh nghi ngờ: Chiến lược có phải đã mất hiệu lực? Có nên thay đổi tham số, thậm chí đổi phương pháp?

Nhưng hãy nhìn xa hơn: trong 100 giao dịch trước đây, chiến lược này có 55 giao dịch có lãi và 45 giao dịch lỗ; với tỷ lệ lãi/lỗ đã định, tổng thể lợi nhuận vẫn duy trì tích cực.

Vậy thì vài khoản lỗ hôm nay chưa chắc đại diện cho việc hệ thống có vấn đề. Bởi vì nhìn từ lịch sử giao dịch, lỗ vốn dĩ là một phần trong kết quả bình thường của hệ thống giao dịch này.

Đây chính là tư duy xác suất trong giao dịch.

Tư duy xác suất: Không phải giao dịch nào cũng phải đúng

Không có chiến lược nào có thể bảo đảm giao dịch tiếp theo sẽ có lãi. Một hệ thống có kỳ vọng dương không có nghĩa là mọi giao dịch đều thắng, thậm chí không có nghĩa là tuần nào cũng thắng.

Nó có nghĩa là, trong điều kiện chiến lược và cách thực thi tương đối ổn định, khi số mẫu giao dịch tăng lên, kết quả tổng thể có nhiều cơ hội hơn để thể hiện lợi thế dài hạn.

Nếu trong 100 giao dịch trước đây có 45 giao dịch lỗ, thì lỗ không nhất thiết là bất thường, mà cũng có thể là một phần của quá trình vận hành bình thường.

Điều thực sự cần quan tâm là: tỷ lệ thắng có còn phù hợp với hiệu suất ban đầu không? Tỷ lệ lãi/lỗ có hợp lý không? Drawdown tối đa có vượt quá phạm vi lịch sử không?

Nhưng một khoản lỗ đơn lẻ vẫn chưa phải là điều thử thách nhất.

Điều thực sự khiến người ta nghi ngờ chiến lược thường là lỗ liên tiếp.

Giả sử một chiến lược chỉ có tỷ lệ thắng 40%, nhưng tỷ lệ lãi/lỗ đạt 2:1.

Xét theo kỳ vọng dài hạn, nó vẫn có thể là một chiến lược có kỳ vọng dương.

Nhưng vì xác suất lỗ của một giao dịch lên tới 60%, nên xác suất lỗ ba giao dịch liên tiếp thực tế là 21.6%.

Nếu một tuần giao dịch 15 lệnh, với giả định mỗi giao dịch độc lập với nhau và tỷ lệ thắng không đổi, thì xác suất trong một tuần gặp ít nhất một lần “ba lần lỗ liên tiếp” thậm chí có thể đạt khoảng 85%.

Nói cách khác, lỗ liên tiếp không nhất thiết có nghĩa là chiến lược mất hiệu lực; nó có thể chỉ là kết quả xác suất bình thường có thể xuất hiện trong hệ thống giao dịch này.

Phân biệt drawdown bình thường và chiến lược mất hiệu lực

Hiểu xác suất không có nghĩa là mọi khoản lỗ đều bình thường. Điều quan trọng là phân biệt: drawdown bình thường hay chiến lược mất hiệu lực?

Drawdown bình thường: giao dịch vẫn được thực hiện theo các quy tắc ban đầu, khoản lỗ không lệch rõ rệt so với hiệu suất thống kê trong quá khứ.

Ví dụ, chiến lược theo xu hướng dễ dừng lỗ liên tiếp trong thị trường đi ngang; nếu mức drawdown và tần suất lỗ vẫn nằm trong phạm vi thống kê lịch sử và khả năng chịu rủi ro, thì nhiều khả năng đây là drawdown bình thường của chiến lược.

Chiến lược mất hiệu lực: nếu tỷ lệ thắng liên tục giảm, drawdown rõ rệt vượt quá phạm vi lịch sử, hoặc logic giao dịch vốn có hiệu lực không thể lặp lại trong thời gian dài, thì cần đánh giá lại xem lợi thế của chiến lược có đang suy yếu hay không.

Để đánh giá chiến lược có mất hiệu lực hay không, không thể chỉ nhìn hôm nay lỗ mấy lệnh, mà cần đặt hiệu suất hiện tại trở lại so sánh với ghi nhận dài hạn. Khoản lỗ ngắn hạn cần được chấp nhận, chỉ sự bất thường dài hạn mới đáng để đánh giá.

Nhưng không ít nhà giao dịch sau khi lỗ liên tiếp, chưa kịp hoàn thành đánh giá với đủ mẫu, đã bắt đầu sửa tham số, chuyển đổi chiến lược.

Kết quả có thể là: chiến lược cũ chưa được kiểm chứng đầy đủ, chiến lược mới lại bị từ bỏ vì lỗ ngắn hạn, cuối cùng không có phương pháp nào được thực thi ổn định.

Một khoản lợi nhuận cao không bằng sự nhất quán dài hạn

Nếu một giao dịch kiếm được đặc biệt nhiều, có phải điều đó đại diện cho hiệu suất rất tốt? Không hẳn.

Một lần bắt được xu hướng lớn có thể khiến tài khoản tăng rõ rệt trong ngắn hạn.

Nhưng nếu lợi nhuận của cả giai đoạn gần như đều đến từ giao dịch này, còn các giao dịch khác biến động rất lớn, thì cấu trúc lợi nhuận như vậy chưa chắc ổn định.

Hai nhà giao dịch có lợi nhuận cuối cùng giống nhau, một người dựa vào một lần vào lệnh với khối lượng lớn, người kia dựa vào nhiều lần thực thi ổn định. Con số giống nhau, nhưng câu trả lời cho “liệu giai đoạn tiếp theo có thể tái tạo được hay không” hoàn toàn khác.

Giao dịch dài hạn không thể chỉ nhìn đã kiếm được bao nhiêu tiền, mà còn phải xem lợi nhuận được kiếm ra như thế nào.

EagleTrader Max đang chú trọng điều gì

EagleTrader Max ra mắt gần đây, khác với mô hình cần nhiều vòng đánh giá, cho phép nhà giao dịch bước trực tiếp hơn vào quy trình giao dịch và chia sẻ lợi nhuận.

Nhưng giảm bớt quy trình đánh giá không có nghĩa là chỉ quan tâm đến con số lợi nhuận cuối cùng.

Trong các quy tắc của Max, tính nhất quán của lợi nhuận là một điều kiện quan trọng.

Nó không yêu cầu mỗi ngày kiếm được như nhau, mà là tránh để tổng thể lợi nhuận phụ thuộc quá mức vào một giao dịch đặc biệt nổi bật nào đó.

Nếu phần lớn lợi nhuận đến từ một lần giao dịch rủi ro cao hoặc một đợt xu hướng lớn tình cờ, thì con số lợi nhuận có thể không phản ánh đầy đủ hiệu suất giao dịch dài hạn.

Ngược lại, khi lợi nhuận đến từ nhiều lần thực thi tương đối ổn định, mới có thể thể hiện liệu một phương thức giao dịch có tính liên tục hay không.

Điều này cũng là cùng một logic với tư duy xác suất: năng lực giao dịch không được chứng minh qua một kết quả duy nhất, mà được thể hiện dần dần qua một nhóm giao dịch.

Khi thua lỗ liên tiếp, đừng vội dùng kết quả ngắn hạn để phủ định toàn bộ hệ thống; khi một lệnh thắng lớn, cũng đừng vì một lần bùng nổ mà đánh giá quá cao năng lực của chiến lược.

Tư duy xác suất thực sự giúp nhà giao dịch xây dựng là một cách đánh giá dài hạn hơn:

Nhìn vào một nhóm giao dịch, chứ không phải một lệnh;

Xem mức drawdown có còn trong phạm vi hợp lý hay không, chứ không phải hễ thấy thua lỗ là lập tức thay đổi hệ thống;

Xem lợi nhuận có thể lặp lại bền vững hay không, chứ không chỉ chú ý đến việc một lần đã kiếm được bao nhiêu.

Đây cũng chính là ý nghĩa của tính nhất quán trong lợi nhuận.

Dù là chiến lược giao dịch, hay yêu cầu của EagleTrader Max về tính nhất quán lợi nhuận, điều cuối cùng được quan tâm đều không phải là một kết quả tình cờ, mà là: cách giao dịch này có thể được sao chép liên tục trong điều kiện rủi ro có thể kiểm soát hay không.

Bài viết này là nội dung phổ biến kiến thức tâm lý giao dịch, không cấu thành bất kỳ lời khuyên đầu tư nào. Giao dịch có rủi ro, thành tích trong quá khứ không đại diện cho kết quả tương lai.